साहित्य

प्रजा परिषद् र रामप्रसाद राई

सन्दर्भ : सिंहदरबार विद्रोह (माघ ८) भोगीराज चाम्लिङ १९९७ सालमा चार जना सहिदहरु धर्मभक्त माथेमा, शुक्रराज शास्त्री, दशरथ चन्द र गंगालाल श्रेष्ठलाई राणा शासकहरुले क्रूर मृत्युदण्ड दिएपछि नेपालको कुनाकाप्चासम्म राजनीतिक चेतनाको विस्तार हुन पुग्यो । त्यही क्रममा पूर्व ४ नम्बर जिल्ला (हालका भोजपुर र खोटाङ)मा पनि राणाविरोधी संगठन सुरु भयो । वि.सं. १९९७ सालमा राणाविरोधी भूमिगत राजनीतिमा लागेका एक व्यक्ति थिए गुमानसिंह राई । यो… विस्तृत समाचार

​‘माङखिम’ : कवि सचितको जीवनको एक अध्याय

– व्याकुल माइला ♦    ‘माङखिम’ खोज पत्रकारिता, संस्मरण र आत्मवृतान्त लेखन विधिबाट तयार भएको केही राजनीतिक, केही ऐतिहासिक, केही धार्मिक, केही सांस्कृतिक, केही सामाजिक र केही आर्थिक क्षेत्रका रोचक, अस्पष्ट, रहस्यमय एवं पेचिला विविध विषयवस्तु समेटिएका एक महत्वपूर्ण पुस्तक हो । यस अतिरिक्ति कुशल पत्रकार, कवि र लेखकका रूपमा आफ्नो पहिचान बनाउन सफल बहुप्रतिभाशाली श्रष्टा सचित राईको रामकहानीको एक अध्याय पनि हो भन्ने लाग्छ । … विस्तृत समाचार

प्रज्ञा–प्रतिष्ठानको बजेट १५ करोड

–झमकसहित दुई जना प्राज्ञसभा सदस्य नियुक्त  काठमाडौं, ६ माघ । नेपाल प्रज्ञा–प्रतिष्ठानको चालू आर्थिक वर्षको बजेट १५ करोड रुपैयाँ देखिएको छ । प्रतिष्ठानको ३१औं प्राज्ञसभाले १५ करोड रुपैयाँको बजेट तथा कार्यक्रम पारित गरेको हो ।  प्राज्ञसभाको उद्घाटनमा संस्कृति, पर्यटन तथा नागरिक उड्डयनमन्त्री जीवनबहादुर शाहीले मुलुकको साहित्य, कला तथा संस्कृतिको विकासमा  प्राज्ञिक वर्गको भूमिका अहम् हुने बताए । भने, ‘प्राज्ञिक वर्ग भनेका मुलुकका लागि मेरुदण्डका रक्तसञ्चार… विस्तृत समाचार

साहित्यकार गौतमको ‘मेरो दृष्टिमाः साहित्यकार र साहित्य’

काठमाडौं, १ माघ । साहित्यकार धरणीप्रसाद गौतमले ‘मेरो दृष्टिमाः साहित्यकार र साहित्य’ नामक समालोचना कृति प्रकाशनमा ल्याएका छन् । यो कृति श्रीमती मित्र गौतमले हालै प्रकाशन गरेकी हुन् ।  यस कृतिमा ‘इलामेली साहित्यको ऐतिहासिक झलक’, ‘पूर्णिमा इलामेली समाजको प्रतिविम्ब’, ‘विष्णु नवीन र छातीमा नअटेका कुराको चर्चा’, ‘साहित्यकार डम्बर पहाडी र उनको नझुकेको स्वाभिमान’, ‘राधेश्याम लेकाली र निरंकुशता’, ‘कमल जंगली र उनको मिसमासः खिच्रो र कुराउनीको… विस्तृत समाचार

गीतकार संघमा नयाँ नेतृत्व

काठमाडौं, २९ पुस । गीतकार संघ नेपालमा नयाँ नेतृत्व चयन भएको छ । राजधानीमा शुक्रबार भएको छैटौं साधारणसभा तथा तेस्रो अधिवेशनले चूडामणि देवकोटाको अध्यक्षतामा नयाँ कार्यसमिति सर्वसम्मत चयन गरेको हो ।  नवनिर्वाचित सदस्य चन्द्रा चाम्लिङका अनुसार उपाध्यक्ष भरत तामाङ बमजन, महासचिव शुभ मुकारुङ, सचिव बसन्त बित्यासी थापा र कोषाध्यक्ष सुशीला पौडेल चयन भएका छन् । त्यस्तै, सदस्यहरुमा धरारानी, दिलेन्द्र मुकारुङ, गोविन्द गिरी, चन्द्रा चाम्लिङ, बालक… विस्तृत समाचार

गीतकार चाम्लिङ र कथाकार श्रेष्ठलाई ‘प्रतिभा’

काठमाडौं, २९ पुस । गीतकार टीका चाम्लिङले प्रतिभा पुरस्कार र कथाकार भागिरथी श्रेष्ठले प्रतिभा सम्मान प्राप्त गरेका छन् ।  नेपाल प्रतिभा प्रतिष्ठान बेलायतले दुवै सर्जकलाई हालै राजधानीमा पुरस्कृत र सम्मानित गरेको हो । नेपाल प्रज्ञा–प्रतिष्ठानका पूर्वकुलपति वैरागी काइँलाले पुरस्कार र सम्मानस्वरुप प्रतिष्ठानका तर्फबाट श्रेष्ठलाई ताम्रपत्रसहित २० हजार र चाम्लिङलाई ताम्रपत्रसहित १ लाख रुपैयाँ हस्तान्तरण गरे ।  चाम्लिङ लामो समयदेखि गीति लेखनमा क्रियाशील छन् भने पछिल्लो… विस्तृत समाचार

‘माओवादी केन्द्रलाई कसरी कम्युनिस्ट भन्ने ?’

काठमाडौं, २९ पुस । नेकपा (एमाले)का पोलिटब्युरो सदस्य एवं साहित्यकार प्रदीप नेपालले लेखेको लघु उपन्यास ‘आमाको मन’ प्रकाशनमा आएको छ । ओरियन्टल पब्लिकेसनले प्रकाशन गरेको उक्त कृतिको राजधानीमा आयोजित एक कार्यक्रममा एमाले अध्यक्ष एवं पूर्वप्रधानमन्त्री केपी शर्मा ओलीले विमोचन गरे । एमाले नेता नेपालले आफ्नो ६४औं जन्मदिनको अवसरमा यो कृति अध्यक्ष ओलीको हातबाट लोकार्पण गराएका हुन् ।  पुस्तक विमोचनपछि अध्यक्ष ओलीले पछिल्लो समय सबै राजनीतिक… विस्तृत समाचार

​राष्ट्रियताको पक्षमा संस्कृतिकर्मी

गायत्री विष्ट । कुनै पनि देशका संस्कृतिकर्मीहरुले स्वतन्त्रता र राष्ट्रियताका पक्षमा आवाज उठाएका, सिर्जना गरेका र आन्दोलनमा होमिएका घटनाहरु हामीले प्रसस्तै अध्ययन गर्न पाउँछौँ  आफ्नो देशमा निरङ्कुशता हावी भएको बेलामा होस् वा अन्य कारणहरुले देश शङ्कटमा परेको बेला होस् त्यसका विरुद्ध संस्कृतिकर्मीहरु आफूमात्र आन्दोलित नभएर नागरिकलाई समेत मोर्चामा गोलबद्ध हुन प्रेरित गर्दछन् । हाम्रो देश नेपालको सन्दर्भमा पनि हामीले यस्ता थुप्रै उदाहरणहरु लिन सक्छौँ ।… विस्तृत समाचार

​बोल्ट कथाहरु

छविरमण सिलवाल, काठमाडौं, १९ पुस । हरेक मान्छेका आ—आफ्नै पीरव्यथा हुन्छन् । जीवन जीउँने तरीका फरक हुन्छन् । नेपाली साहित्यमा पनि सबै आ–आफ्नै शैली र शिल्प हुन्छन् । लेखनमा आ–आफ्नै बैशिष्ठता हुन्छन् । निरन्तर साधनाले खारिएर हुर्केका स्रष्टाका सिर्जनाहरु पढ्दा प्रत्यक्ष समाज पढिरहेको आभाष हुन्छ । यस्ता कृतिहरुले नेपाली साहित्यको एउटा युुग हाकिरहेको हुन्छन् । वर्तमान समयमा हामीले भोगेका भोगाई नमिठो छ । पीडाका पहाडहरु चुलिएका… विस्तृत समाचार

लेखक संघद्वारा शिक्षा मन्त्रालयको ध्यानाकर्षण

काठमाडौं, १९ पुस । नेपाली लेखक संघले शिक्षा क्षेत्रमा भएका पछिल्ला परिवर्तनहरूलाई आत्मसात् गर्ने विषयमा शिक्षा मन्त्रालय र त्रिभुवन विश्वविद्यालयको ध्यानाकर्षण गराएको छ ।  संघका अध्यक्ष श्रवण मुकारुङले प्रेस विज्ञप्ति जारी गरी राष्ट्रिय तथा अन्तर्राष्ट्रिय क्षेत्रमा भएका पछिल्ला परिवर्तनहरूलाई विद्यालय तथा विश्वविद्यालय तहका पाठ्यक्रमहरुले आत्मसात् गर्न नसकेकोमा गम्भीर ध्यानाकर्षण भएको उल्लेख गरेका छन् । ‘हामीले केही महिनाअघि शिक्षा मन्त्रालय र त्रिभुवन विश्वविद्यालयलाई ज्ञापनपत्र बुझाएका थियौं… विस्तृत समाचार