साहित्य

तानसेन गुठीलाई फर्केर हेर्दा

— प्रा.डा. सावित्री कक्षपती तानसेनमा बस्ने नेवारहरू जहाँ हुदा पनि मर्दापर्दा एक हुन्छन् । त्यहाँ विभिन्न टोलकाहरू मिलेर गुठी बनाएका हुन्छन् । लोकव्यवहारमा त्यो कार्य एउटा पुस्ताबाट अर्को पुस्तामा हस्तान्तरण हुँदै आएको छ । आफ्ना पुर्खाले मनाउँदै आएको कार्यलाई निरन्तरता दिनका लागि हरेक वर्ष विभिन्न गुठीहरूको सामूहिक रूपमा गुठ पूजा हुने गर्दछ । गुठीभित्रका कसैको मृत्यु हुन गयो भने हरेक गुठीयारहरू जम्मा भएर दाहसंस्कारमा सहभागी… विस्तृत समाचार

प्रज्ञाले ‘काव्य विमर्श’ ल्यायो

काठमाडौं, ३१ जेठ । नेपाल प्रज्ञा प्रतिष्ठानले ‘काव्य विमर्श’ नामक ग्रन्थ बजारमा ल्याएको छ । साहित्य पद्य (काव्य) विभागले गत आर्थिक वर्षभित्र विभिन्न समयमा आयोजना गरेका गोष्ठीमा प्रस्तुत गरिएका गोष्ठीपत्रको सँगालो हो, ‘काव्य विमर्श’ । यस ग्रन्थभित्र डा. गोविन्दराज भट्टराईको ‘महाकविको त्रि–स्तरित मानस–भूगोल र तज्जन्य सिर्जना स्वरूप ः एक सर्भेक्षण’, डा. तुलसी भट्टराईको ‘बनारसमा कवि युद्धप्रसाद मिश्र’, डा. नेत्र एटमको ‘समकालीन नेपाली कविताका स्वरहरू’, डा.… विस्तृत समाचार

श्यामप्रसाद : माक्र्सवादी साहित्यका विश्वविद्यालय

श्याम रिमाल ।  ‘… तिम्रा छैनन् कुनै शत्रु, सबै छन् मित्र मानिस यस्तो सरलता देखी नराख्ला कसले इख ? श्यामप्रसादजी बाँच सयौंँ वर्ष जुनीतक सुस्वास्थ्य दीर्घ होस् आयु कामना गर्दछौँ सब ।’ (रत्ननिधि रेग्मी शुक्राचार्य, संयोजक, महाकवि देवकोटा प्रतिष्ठान) प्रगतिशील लेखक संघका संस्थापक अध्यक्ष श्यामप्रसादको राष्ट्रिय अभिनन्दन गत वैशाख २९ गते नेपाल प्रज्ञा–प्रतिष्ठानमा भव्य समारोहबीच गरियो जहाँ ७४ संघसंस्थाले सहभागिता जनाए र प्रत्येक संस्थाले आआफ्नातर्फबाट… विस्तृत समाचार

धीरेन्द्र सरको अभिभावकत्व !

प्रा.डा. सावित्री कक्षपती । धीरेन्द्र सर !! सुकिलो सर्ट–पाइन्ट र टोपीमा सधैँ आफूलाई व्यवस्थित पारी तानसेन दरबार हुँदै आफ्नो कार्यक्षेत्र त्रिभुवन बहुमुखी क्याम्पसतिरको यात्रा तय गर्ने गरेको हिजै जस्तो लाग्छ । ती दृश्य मेरो मानसपटलमा अझै ताजा छन् । जबजब कुनै सन्दर्भमा धीरेन्द्र सरको प्रसंग आउँछ, त्यही विद्यार्थीकालको स्मृति आँखाअगाडि कुद्छ अहिले पनि । उहाँको देहावशान भइसकेपछि पनि ती स्मृति धुमिल भएका छैनन्, हराएका छैनन्… विस्तृत समाचार

अलविदा धीरेन्द्र सर

हिमाल कसजू । कुनै बेला तानसेन (पाल्पा) नेपालको शैक्षिक गतिविधिमा अग्रस्थानमा रहने गर्दथ्यो । विशेषगरी २००७ सालको राजनैतिक परिवर्तनपश्चात् तानसेन पाल्पाका साहु महाजन र हुनेखानेका छोराछोरीहरु अध्ययनको लागि भारतको नैनिताल र वनारसमा जाने चलन थियो । त्यतिबेला पाल्पाका हुनेखानेहरुको बीच, छोराछोरीहरुलाई अध्ययनको लागि भारत पठाउने होड नै चलेको थियो । त्यति नै बेला तानसेनका अन्य विद्यार्थीसरह धिरेन्द्र सर पनि प्रारम्भिक शिक्षा हासिल गर्न नैनिताल पुग्नुभयो… विस्तृत समाचार

राम्रो प्रहरी हुन पुस्तक धेरै पढ्नुपर्छ–एआईजी राजेन्द्रसिंह भण्डारी

एआईजी राजेन्द्रसिंह भण्डारी आजभोली निकै फुर्सदिला छन् । खासै कामको बोझ नहुने राष्ट्रिय सुरक्षा परिषद्मा सरुवा भएपछि उनको कार्यालय समय पनि पढेरै बित्ने गरेको छ । ‘यो पोष्टिङमा एकदमै इन्ज्वोय भइरहेको छ,’ भण्डारी भन्छन्,‘पुलिसिङको ह्याङओभरबाट मुक्त भएर, पढ्न पाउदा निकै रमाइलो लागिरहेको छ ।’ बुधबार दिउसो कार्यालयमा उनी ‘डान्स अफ चेञ्ज’ पुस्तकमा घोत्लिरहेका थिए । अध्ययनशील र इनोभेटिक प्रहरी अधिकृतका रुपमा चिनिने उनै भण्डारीसँगको अध्ययन… विस्तृत समाचार

लण्डनमा नेपाली मण्डला, नेपाल-बेलायत सम्बन्धको द्विशतवार्षिकी

दीपककुमार जोशी । यता भूकम्पका परकम्पनहरुले मुटु कमाइरहेको थियो । बेलायत सरकारको सौजन्यमा नेपाल–बेलायत कूटनीतिक सम्बन्ध स्थापनाको दुई सय वर्ष मनाउने क्रममा गत वर्ष नेपाली कलाकारहरूको नेतृत्व गर्दै बेलायत (लन्डन) जाने मौका मिल्यो, ललितकला प्रज्ञा प्रतिष्ठानका प्राज्ञ निमा घ्याम्चो लामा र वरिष्ठ कलाकार प्रचण्ड शाक्यका साथमा । महाभूकम्पको वार्षिकीसँगै गत वर्षको त्यो भ्रमणको सम्झना यहाँ सान्दर्भिक नै हुनेछ । म एक कलाकारका नाताले हाम्रो बेलायत… विस्तृत समाचार

शुभ आगमनको आशमा

बिन्दिया प्रधान । वन जंगल डढेलोको चपेटामा । बस्तीहरू भीषण आगलागीको लपेटामा । जमीन त्यसै–त्यसै धपक्क बलेको छ । गर्मी सहिनसक्नु हुँदैछ । पानीका मूलहरू धमाधम सुक्दैछन । जताततै खडेरी छ । आर्थिक वृद्धिको लक्ष्यलाई चुनौति दिँदै खेती किसानी सबै अलपत्र छन् । मध्यपहाडी क्षेत्रको मुख्य अन्नबाली मकै छर्न अझै सकिएको छैन । एक त बीउ छैन ।  भएकाहरूले समेत सुख्खा र बाँझो जमीन हेर्दै… विस्तृत समाचार