काठमाडौं अब ‘नोमाक्स सिटी’- विद्यासुन्दर शाक्य, मेयर, काठमाडौँ महानगरपालिका

कांग्रेसका राजुराज जोशीलाई काठमाडौँ महानगरपालिकाको मेयरमा भारी मतअन्तरले पराजित गर्दै नेकपा (एमाले) तर्फबाट मेयरका उम्मेदवार विद्यासुन्दर शाक्यले बागदवारको कुर्सी आगामी पाँच वर्षका लागि सम्हाल्ने भएपछि अहिले त्यसको सर्वत्र चर्चा भएको छ । दुई पटक वडाअध्यक्ष भइसकेका शाक्यलाई यो पटक भने अब पाँच वर्षभित्र महानगरलाई कस्तो बनाउने भन्ने जिम्मेवारी थपिएको छ । मेयर पदमा निर्वाचित शाक्यसँग दृष्टिका लागि गरिएको कुराकानीः 
कांग्रेसका राजुराज जोशीलाई भारी मतले पराजित गर्दै मेयर निर्वाचित हुनभयो, खुशी हुनुहुन्छ होइन ? 
निर्वाचन भनेको हारजितको मैदान हो । निर्वाचनको मैदानमा उत्रिएपछि हार–जित दुबैलाई स्वीकार गर्न सक्नुपर्छ । जहाँसम्म खुशी–बेखुशीको कुरा छ, जितमा खुशी हुनु स्वाभाविक हो । मैले यो जितलाई सारा काठमाडौं महानगरवासीको जितका रुपमा लिएको छु । म मेयर पदको उम्मेदवार बन्दा कुनै एक राजनीतिक दलको प्रतिनिधि थिएँ । अब म सबै महानगरवासीको प्रतिनिधि हुँ । म यही ढंगले काम गर्ने छु । मेरो जिम्मेवारी पनि यही ढंगले अघि बढ्ने छ ।  महानगरको विकासका लागि सबै दलसँग हातेमालो गरेर अगाडि बढ्ने छु । प्रतिद्वन्द्वीहरुको मतको सम्मान गर्नु पनि मेरो दायित्व हो । म बिना राजनीतिक पूर्वाग्रह महानगरलाई हाँक्ने मनस्थितिमा छु । किनभने स्थानीय निकाय भनेको लोकतन्त्रको जग हो । स्थानीय निकाय बलियो भयो भने त्यसले स्थानीय तहका जनताको मनोबल उँचो बनाउँछ । जनताको मनोबल उँचो हुनु भनेकै विकास, सुशासन र समृद्धितर्फ देश अगाडि बढ्नु हो । अर्को कुरा संविधान कार्यान्वयनका लागि पनि स्थानीय निकायको निर्वाचन अनिवार्य थियो । त्यसका लागि देशैभर एकै पटक निर्वाचन हुनुपथ्र्यो । तर, जे भए पनि दोस्रो चरणको निर्वाचन पनि जेठ ३१ गते सम्पन्न गर्नुपर्छ । त्यसो भयो भने मात्रै देशले स्थायी शान्ति र समृद्धि प्राप्त गर्छ ।
निकै ठूलो जिम्मेवारी थपिएको छ । कस्तो महसुस गर्नुभएको छ ? 
म पहिलो पटक नजनिर्वाचित प्रतिनिधि भएको भने होइन । म २० वर्षअघि पनि वडाध्यक्षमा निर्वाचित भई जनताको सेवा गर्ने जुन अभिभारा पूरा गरेको थिएँ, आज झन् फराकिलो क्षेत्र र लाखौं जनताको मायाले माथिल्लो जिम्मेवारी प्राप्त भएको मात्र हो । यसमा सबै भन्दा बढी खुशी लागेको छ ।  सबैभन्दा पहिला मलाई अमूल्य मत दिएर निर्वाचित गर्नुहुने आम मतदातालाई हार्दिक धन्यवाद ज्ञापन गर्दछु । काठमाडौं महानगरपालिकाको मेयरजस्तो गरिमामय पदमा योग्य ठान्ने मेरो प्यारो पार्टी नेकपा एमाले, पार्टी कार्यकर्ता, शुभचिन्तक एवं सबै नेपाली आमाबुवा, दाजुभाइ तथा दिदीबहिनीहरुमा पनि म कृतज्ञता ज्ञापन गर्नैपर्छ, जसका कारण म यो जिम्मेवारीमा छु ।
मैले मेरो विजयलाई नेकपा (एमाले) ले अगाडि सारिरहेको राष्ट्रियता, राष्ट्रिय स्वाभिमान, सामाजिक न्याय र सद्भाव, राष्ट्रिय एकता, संविधान कार्यान्वयन, बलियो स्थानीय सरकार तथा समृद्ध एवं समुन्नत नेपाल निर्माणको परिकल्पनाको जनअनुमोदनका रूपमा ग्रहण गरेको छु । त्यो कुरा मैले भाषणमा होइन, व्यवहारमै देखाएर छाड्ने छु । 
महानगर त्यसमा पनि नेपालको राजधानी काठमाडौंको मेयर निर्वाचति हुनुभएको छ। योजना त धेरै होलान् नि, कस्तो महानगर बनाउने सोच बुन्दै हुनुहुन्छ ? 
म एक्लैले सबै कुरा गर्न सम्भव छैन । टिममा काम गर्ने हो । मेरो टिममा अनुभवी योजनाकार छन् । म टिम परिचालन गरेर अघि बढ्ने छु । ‘एक सय दिनका एक सय एक काम’ मैले सार्वजनिक गरिसकेको छु । मैले त्यसैबेला पनि काठमाडौँ कस्तो बनाउने भन्ने योजना प्रस्तुत गरेको थिएँ । मैले जुन घोषणपत्र लिएर जनताको घर–दैलोमा पुगेँ । त्यही अनुरुप नै म काम गर्ने छु । मैले बोल्नका लागि मात्र बोलेको होइन । त्यसैले सपथ लिएको दिनदेखि नै म मेरा कार्ययोजना कार्यान्वय गर्न लाग्ने छु । 
मेरो कार्यकालमा काठमाडौं चौबिसघन्टे ‘जीवन्त सहर’ हुनेछ । वर्षौंदेखि अड्किएको तीनकुनेको जग्गामा अत्याधुनिक पार्क बन्नेछ । सम्पूर्ण ट्राफिक लाइटले काम गर्नेछन् । क्लिन द सिटी अभियानको प्रारम्भ धुवाँधुलो न्यूनीकरण गरी ‘नो मास्क सिटी’ हुनेछ । कार पार्किङ मलको नीति बनाई कार्यप्रारम्भ र स्मार्ट भर्टिकल कार पार्किङ नीति निर्धारण गरी कार्यान्वयन गर्नेछु । भक्तपुरको हनुमन्तेदखि कटवाल दहसम्म बागमती किनार हुँदै केबल बस गुडाउने योजना छ । मेरो कार्यकालमा त्यसलाई पनि पूरा गर्ने छु ।  
धरहरा प्रिमिसेसको मास्टर प्लान बनाई कार्यान्वयन हुनेछ । महानगरका विशेष स्थान भेहिकल फ्रि र वाईफाई फ्रि जोन घोषणा हुनेछन् । महानगरपालिकाको सम्पूर्ण कामकारबाही भ्रष्टाचारमुक्त र पारदर्शी बनाउन इ–गभर्नेन्स प्रणालीलगायत काम हुनेछन् ।
सडक, ढललगायत परम्परागत कामलाई निरन्तरता दिइने छ । ट्राफिक समस्या हटाउन पार्किङ मल निर्माण गरिने छ । मोनो र मेट्रो रेलका काम हुनेछन् । मोनोरेलका लागि काठमाडौं महानगरपालिकाको केही महिना अगाडि सम्भाव्यता अध्ययन गर्ने सहमति भएको खबर बाहिर आएको थियो । सुन्दैछु, त्यस विषयमा अध्ययन भइरहेको छ । त्यस विषयमा बुझेर यथाशक्य चाँडो महानगरवासीको चाहना पूरा गर्ने छु । किनभने महानगर भनिए पनि त्यस अनुरुपको सार्वजनिक सवारी साधन हामीकहाँ छैन । मनोरेल वा मेट्रो जे सम्भव हुन्छ त्यसलाई कार्यान्वयनमा ल्याउन सकियो भने लाखौं सर्वसाधारण जनताले दुःख पाउने छैनन् । वातानुकूलित सार्वजनिक साधनमा महानगरवासीले यात्राको आनन्द लिन पाउनेछन् । यो मेरो प्राथमिकताको विषय हो । मेरो कार्यकालमा काठमाडौं सुरक्षित, २४ सै घन्टा खुला, जीवन्त र सुन्दर सहर हुनेछ । मेरो थोरै बोल्ने धेरै काम गर्ने बानी छ । त्यसैले म अब काठमाडौंलाई विश्वका अन्य देशसँग तुलना गर्ने होइन, अन्य देशका सहरले अब काठमाडौंजस्तो भनेर तुलना गर्ने महानगर बनाउनेछु ।  
अरु थप योजना पनि त होलान् नि ? 
निश्चय पनि देशको राजधानीसमेत भएकाले काठमाडौंलाई विश्वको आकर्षणको केन्द्रबिन्दुका रूपमा यसलाई विकास गर्न जरुरी छ । अब म आर्थिक तथा सामाजिक न्यायमा आधारित नमूना सहर बनाउनेछु । काठमाडौं सहरलाई सहयोग गर्ने वा लगानी गर्नेलाई आकर्षित तथा व्यापारमैत्री वातावरण बनाउनेछु  । धुवाँ–धुलो नियन्त्रण गर्नेछु । अस्तव्यस्त सहरलाई व्यवस्थित गर्न नयाँ प्रविधियुक्त यातायात पद्धति स्थापना गर्न जोड दिनेछु । अघि पनि मैले भने– महानगरमा केबलकार, मोनोरेल मेट्रो तथा अत्याधुनिक बस सेवा, इलेक्ट्रिकल भेहिकल तथा स्मार्ट गाडी सञ्चालनमा ल्याउनेछु । महागनरलाई ‘स्मार्ट सिटी’का रूपमा विकास गरिनेछ । महानगरको झल्को दिने गरी ‘पब्लिक ट्रान्सपोर्टेसन’ सेवा कम्तिमा दिनको २० घण्टा सञ्चालन गर्ने व्यवस्था मिलाउनेछु । त्यसैगरी महानगरभित्रका सबै टोल–टोलमा पुग्न कुनै पनि स्थानबाट ५ मिनेटभन्दा बढी हिँड्नु नपर्ने गरी ‘पब्लिक ट्रान्सपोर्ट’को व्यवस्था गर्नेछु । त्यसैगरी साइकल लेनको निर्माण गर्नेछु । पब्लिक ट्रान्सपोर्टको कुरा गर्दा वातावरणलाई ध्यान दिएर सम्भव भएसम्म इलेक्ट्रिक भेहिकललाई प्राथमिकता दिनेछु ।
साइकल चढ्नेलाई विशेष सुविधा उपलब्ध गराउनेछु । ठाउँठाउँमा साइकल पार्किङ स्टेसन निर्माण गर्नेछु । काठमाडौं महानगरभित्र ‘स्मार्ट पार्किड सिस्टम’को व्यवस्था गर्नेछु । विभिन्न ठाउँमा स्वचालित ‘भर्टिकल कार पार्किङ र अन्डरग्राउन्ड पार्किङ सिस्टम’को व्यवस्था गर्ने योजना छ । यसका लागि मेरो जितपछि नै डीपीआर तयार पारी दुई वर्षभित्र मेट्रो रेल र मोनोरेल सञ्चालन हुन्छ । काठमाडौंको खानेपानी समस्या समाधान गर्न बृहत्तर योजना बनाएर अघि बढ्नेछु ।     
काठमाडौँ कुरुप भयो, पार्कहरु छैनन्, सार्वजनिक जग्गाहरु त्यत्तिकै छन् भन्ने पनि छ, यसबारे नि ? 
हो, यो महानगवासीको ठूलो समस्याका रुपमा यो देखिएको छ । अब मेरो कार्यकालमा यसले मूर्तरुप पाउने छ । काठमाडौं महानगरभित्रका सबै सार्वजनिक जग्गा अब संरक्षित हुनेछन् । स्थानीय बासिन्दाकै सहयोगमा ती क्षेत्रमा पार्क निर्माण हुनेछन् । मैले मेरो घोषणापत्रमा पनि उल्लेख गरको छु ।  तीनकुनेको जग्गाको समस्या समाधान गरी अत्याधुनिक पार्क निर्माण हुनेछ । महानगरका सरकारी र सार्वजनिक ठाउँलाई ‘बाउन्ड्रीलेस गार्डेन’का रूपमा विकास गर्नेछु । नदी किनारमा रहेका मठमन्दिर संरक्षणसहितको बाग्मती, विष्णुमती र रुद्रमती संग्रहालय निर्माण हुनेछन् । ऐतिहासिक महत्व बोकेको सोह्रखुट्टेको पुनःस्थापना प्रक्रिया अघि बढ्नेछ । महानगरपालिकाभित्रका धार्मिक, सांस्कृतिक तथा पर्यटकीय केन्द्र जस्तै स्वयम्भू, पशुपति, बौद्ध, वसन्तपुरलगायत स्थानमा द्रूत गतिको निःशुल्क वाईफाई क्षेत्र बनाइनेछ । यसका लागि छिमेकी नगरपालिका र महानगरपालिकासँग सहकार्य गरेर अघि बढ्नुपर्छ । काठमाडौं महानगर र चन्द्रागिरि नगरपालिकाको सहकार्यमा सटल बसको व्यवस्थासहित सहिद स्मृति पार्क र पृथ्वीनारायण स्मृति संग्रहालय सहितको युवा पार्क निर्माण हुनेछ । साइकल सिटी महानगरको कार्ययोजना प्रारम्भ हुनेछ, जसले आसपासका नगरलाई प्रोत्साहित गर्नेछ । महानगर र गोकर्णेश्वरको समन्वय र सहकार्यमा ‘तारेभीर परियोजना’ को प्रक्रिया अगाडि बढाइनेछ । टोखा नगरपालिकासँग समन्वय र सहकार्य गरी टोखाको संस्कृति सम्पदा संरक्षण, प्रवद्र्धन एवं झोरस्थित बाणेश्वर ‘वाटरफल पार्क’ बनाउने काम हुनेछ । ललितपुर महानगर र गोदावरी नगरसँग समन्वय गरी हाल ललितपुर महानगरपालिकामा भएका शिल्पकारहरूको ‘नयाँ ललितपत्तनम’ नामको आर्ट एन्ड क्राप्ट निर्माण प्रक्रिया अघि बढाइनेछ ।
सबै काम पूरा गर्न त समस्या होला नि ? 
समस्या हुन्छ । समस्या हुन्छ भनेर भाग्ने कुरा त भएन नि । यी सबै समस्यासँग लडेर अघि बढ्ने क्षमता मसँग छ ।  मैले एमालेका तर्फबाट महानगर राजनीतिक संयन्त्रको प्रतिनिधिका रूपमा लामो समयदेखि काम गर्दै आएको छु । यसले मलाई महानगर बुझ्न निकै सजिलो भएको छ । महानगरको विकास कसरी गर्ने, महानगर विकासमा के कुराको कमी छ भन्ने मलाई राम्रोसँग थाहा छ । हाम्रो पार्टी अध्यक्ष केपी शर्मा ओली प्रधानमन्त्री भएका बेला मृतअवस्थामा रहेका सपनालाई ब्युँझाउने काम भएको थियो । नेपाली जनताले देखेको समृद्धिको सपना पूरा गर्न महानगरपालिकामा एमाले बाहेकको नेतृत्वले सक्दैन भन्ने जनताको आशा र भरोसालाई मर्न नदिई काम गर्ने छु । मेरो कार्यकालमा महानगर साँच्चैको महानगर बन्ने छ ।  

Related News